คำพิพากษาย่อสั้น
เมื่อ พ.ศ. 2461 พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวรัชกาลที่ 6 ได้ทรงมีพระราชหัตถเลขาโปรดเกล้าฯพระราชทานวังเพชรบูรณ์แก่สมเด็จเจ้าฟ้ากรมขุนเพชรบูรณ์อินทราชัย ซึ่งเมื่อทิวงคตในปี พ.ศ. 2466 นั้น มิได้ทรงทำพินัยกรรมไว้ รัชกาลที่ 6 ได้ทรงมีพระราชหัตถเลขาโปรดเกล้าฯ ให้ดำเนินการไปตามความเห็นของคณะกรรมการ ซึ่งได้กราบบังคมทูลถวายรายงานเกี่ยวกับวังเพชรบูรณ์ว่าที่วังเป็นของหลวงอยู่ในพระมหากรุณาธิคุณที่จะทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯพระราชทานแก่ผู้ซึ่งทรงพระราชดำริเห็นสมควรจะดำรงตระกูลต่อไป โดยมอบให้พระคลังข้างที่เป็นผู้ดูแลรักษาไว้จนกระทั่งบัดนี้ ดังนี้พระราชหัตถเลขาทั้ง 2 ฉบับนี้เป็นพระบรมราชโองการของพระมหากษัตริย์สมบูรณาญาสิทธิราช จึงมีผลเด็ดขาดเป็นกฎหมายเมื่อมิได้มีพระบรมราชโองการของพระองค์ท่านเอง หรืออำนาจเด็ดขาดอื่นใดยกเลิกเพิกถอน พระบรมราชโองการดังกล่าวจึงยังคงมีผลอยู่ (ตามนัยฎีกาที่ 681/2481) คือมีผลบังคับทำให้วังเพชรบูรณ์ตกเป็นของหลวง และอยู่ในพระมหากรุณาธิคุณของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวที่จะทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ พระราชทานแก่ผู้ซึ่งทรงพระราชดำริเห็นสมควรจะดำรงตระกูลต่อไป
ตัวการซึ่งอยู่ในต่างประเทศ ได้มีจดหมายถึงตัวแทนซึ่งได้รับมอบอำนาจทั่วไปให้จัดการดูแลผลประโยชน์ในทรัพย์สินของตัวการในประเทศไทยมีข้อความเกี่ยวกับเรื่องวังเพชรบูรณ์ว่า "ฯลฯ ที่ดินผืนนั้น(คือที่ตั้งวังเพชรบูรณ์) มีทางที่จะได้ประโยชน์อยู่มาก ถ้าเราไม่สายเกินไปตามที่หม่อมฉันได้เคยบอกพี่เล็ก (คือตัวแทน) ไว้แล้วหม่อมฉันเต็มใจ จะแบ่งผลที่ได้ครึ่งต่อครึ่งกับพี่เล็กจากส่วนของหม่อมฉัน หม่อมฉันพร้อมที่จะจ่ายจำนวนสูงถึงร้อยละสี่สิบของผลที่ได้ก่อนหักรายจ่ายให้แก่แหล่งต่างๆที่สามารถทำให้โครงการของเราเป็นไปได้ (หรือเป็นผลสำเร็จได้)เมื่อจ่ายแล้วคงเหลือร้อยละหกสิบสำหรับแบ่งสรรกันระหว่างท่านแม่ พี่หญิงและตัวหม่อมฉันเององค์ละร้อยละยี่สิบ ร้อยละยี่สิบส่วนของหม่อมฉันจะต้องแบ่งกันอีกคนละครึ่งกับพี่เล็ก ฯลฯ โปรดคิดเรื่องนี้ต่อไปและเราอาจจะปรึกษากันโดยละเอียดได้เมื่อเราพบกันครั้งต่อไป" ดังนี้ เป็นคำสั่งของตัวการให้ตัวแทนดำเนินการเพื่อให้ได้มาซึ่งวังเพชรบูรณ์ และตัวการต้องได้วังเพชรบูรณ์มาเป็นของตนแล้วจึงจะจ่ายเงินร้อยละสี่สิบของ" ผลที่ได้" ซึ่งหมายถึงการได้วังเพชรบูรณ์มาเป็นของตัวการแล้วนั่นเอง
ตัวแทนที่ดีต้องระวังรักษาผลประโยชน์ของตัวการโดยสมควรแก่หน้าที่เมื่อพฤติการณ์มีเหตุผลส่อแสดงว่า การที่ตัวแทนตกลงจะจ่ายเงินค่าตอบแทนให้บุคคลภายนอกด้วยการสมยอมกันทำหลักฐานย้อนหลังระหว่างกันไว้เพื่อให้มีผลผูกมัดตัวการโดยไม่สุจริต ข้อตกลงนั้นไม่มีผลผูกพันตัวการ
เมื่อตัวการมีข้อเสนอแก่ตัวแทนว่าจะจ่ายค่าตอบแทนให้ต่อเมื่อได้วังเพชรบูรณ์มาเป็นของตัวการแล้ว การที่ตัวแทนไปตกลงให้ค่าตอบแทนแก่บุคคลภายนอกซึ่งต่างก็ทราบกันดีอยู่แล้วว่า ตัวการยังไม่ได้วังเพชรบูรณ์มาเป็นของตนนั้นเป็นการกระทำที่นอกเหนือขอบอำนาจของตัวแทนตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 823
ใบมอบอำนาจทั่วไปให้ตัวแทนจัดการทรัพย์สินของตัวการที่มีอยู่แล้วไม่เกี่ยวกับมรดกที่จะได้รับภายหลัง และไม่เกี่ยวกับวังเพชรบูรณ์นั้น แม้ใบมอบอำนาจนั้นจะระบุว่าตัวการยอมให้สัตยาบันแก่การที่ตัวแทนกระทำไปก็ตาม เมื่อตัวการมอบอำนาจใหม่ให้ดำเนินการเรื่องวังเพชรบูรณ์แล้ว จะนำเอาข้อความที่ตัวการยอมให้สัตยาบันในใบมอบอำนาจทั่วไปมาใช้ผูกพันเป็นการให้สัตยาบันแก่กิจการที่ตัวแทนกระทำไปเกี่ยวกับเรื่องวังเพชรบูรณ์โดยเฉพาะไม่ได้
